Sepetinizde 0 Adet Ürün bulunmaktadır.

Gözlük Camı Aberasyonu

lens aberasyonu nedir

Gözlük lenslerinde oluşan Aberasyonlar nedeniyle (Sferik aberasyon, kromatik aberasyon, distorsiyon, koma, marjinal veya oblik astigmatizma) görüntü kalitesi kötüleşebilir, mükemmel görüntü teşkilini engeller. Ayrıca gözlük camları görme alanında daralma meydana getirebilir. Camların, konveks ya da konkav olmasına bağlı olarak, görüntü büyüklüğü ve küçüklüğü oluşabilmektedir.

Lenslerin bütün ışıkları tek bir noktada fokus yapmamasına sferik aberasyon denir. Asferik tasarımla bu aberasyonlar en aza indirgenir.

SFERİK ABERASYON

Işınlar optik eksenden uzaklaştıkça daha fazla kırılır. Bu nedenle ışınlar tek bir noktada kesişip net görüntü oluşturmak yerine, bir miktar dağılım gösterirler. Bu nedenle de görüntü merkezde ve santralde aynı netlikte değildir.

Sferik bir lens, kendisine paralel gelen tüm ışınları tek bir noktada odaklayamaz. Sadece optik eksenine yakın merkezdeki demetler odak noktasında kesişirler. Lensin periferik kısmına düşenler ise daha fazla kırılırlar ve optik ekseni odak noktasının önünde keserler. Bu da kenar kısımlarda görüntünün bulanıklılığına yol açar.

Kornea tamamen sferik bir yüzey yapısında değildir kornea periferinden gelen ışınlar, merkezden gelen ışınlar kadar fazla kırılmazlar. Aydınlık ortamlarda Pupilla küçüldüğünden göze giren ışığı ve aberasyonları azaltır.

DİSTORSİYON

Camın kalınlığı ve kırıcılığı merkezde ve periferde eşit olmadığından optik eksenden uzaklaştıkça büyütme etkisi değişir. Objenin aksiel kısımları, periferik kısmından daha az büyütülürse parabolik distorsiyon (konveks camlarda), tersi durumunda hiperbolik distorsiyon (Konkav camlarda) olur.

KROMATİK ABERASYON (SAPINÇ)

Beyaz ışığın sferik bir lens tarafından kendisini oluşturan dalga boylarına ayrılmasıdır. Bu ayrılma, değişik dalga boylarındaki ışığın kırma indislerinin farklı olmasından kaynaklanır. Kısa dalga boylu ışınların indisleri daha fazladır. Mavi sarıdan, kırmızıdan sırayla daha fazla kırılır. Emetrop gözde sarı ışık retinaya, mavi ışık retina önüne, kımızı ışık retina arkasına düşer.

Gözlük camları kornea üzerinde değil, gözün bir miktar önünde yer aldığından, ışınlar camda kırıldıktan sonra dağılıma uğrar. Bunun sonucunda görüntü konveks camlar ile normalden büyük, konkav camlar ile normalden daha küçük oluşur.

Sferik lenslerde kısa dalga boylarının (mavi) kırılma indisi, uzun dalga boylarından (kırmızı, sarı) daha fazladır. Bu nedenle sferik lensten geçen polikromatik ışık tek noktada odaklanmak yerine renk tonlarına göre dağılım gösterir. Aynı durum insan gözünde de olur. Beyaz ışık dispersiyona uğrar, mavi ışık göz içinde kırmızıya göre daha fazla kırılır. Emetrop gözde sarı ışık retina üzerine düşerse mavi ışık retinanın önünde, kırmızı ışık retinanın arkasında odaklanır. Miyop gözde kırmızı ışık retinaya yakındır, hipermetrop gözde ise mavi ışık retinaya yakındır.

Yüksek diyoptrili camlarda periferik aberasyonlar ve gözlük çerçevesinin oluşturduğu darlık nedeni ile görme alanı daralır.

Baryum camları, filint camlardan daha az renk aberasyonu gösterir. Uygun cam tipi seçimi ya da daha akromatik lensler kullanılarak, bu aberasyon en aza indirgenebilir.

KOMA

Çok miktarda paralel ışık ışınlarının, lens yüzeyine oblik gelmesi sonucu lensin ürettiği bir aberasyon çeşididir. Koma lensin meridyenlerinde, eşit olmayan ışık kırılmaları üretir. Koma görüntüsü bir nokta görüntüsü yerine bir armut biçimi, bulanık görüntü gösterir. Pupillanın küçük oluşu, göze oblik gelen ışınların ihmal edilebilir ölçüde az girmesine imkân verdiğinden, oftalmik lenslerin tasarımında, koma hali dikkate alınmamaktadır.

MARJİNAL VEYA OBLİK ASTİGMATİZMA

Marjinal astigmatizm, lense oblik gelen yakın paralel ışınların lensin farklı meridyenlerinde eşit olmayan kırılma yapmalarının bir sonucudur. Lens aberasyonlarının en fazla müşkülat veren tipi olup imalattaki tasarımla bu aberasyonun giderilmesi çok önemli hususlardan birisidir.

Yukarıdaki şekilde dikey (mavi ile gösterilen) Tanjant düzlemi içerisinde iken, yatay ışınlar (sarı ile gösterilen) sagitattal düzlem içindedir. Her düzlem kendi fokus hattına haiz bulunmaktadır. Bu iki fokus noktası arasındaki aralık, bu düzlemlerin, lens yüzeyi ile yaptığı özel açıya bağlı olan marjinal astigmatizmayı temsil eder.